Người lao động đóng BHXH hơn 20 năm có được rút một lần không?

Người đóng BHXH hơn 20 năm có được rút một lần không, hồ sơ, thủ tục rút BHXH 1 lần theo quy định mới nhất người lao động cần biết.

Câu hỏi của bạn:

       Thưa Luật sư, tôi là nhân viên làm việc trong một công ty về kinh doanh thực phẩm, từ khi tôi vào làm đến nay thì đều được công ty đóng bảo hiểm đầy đủ hàng tháng do đó tôi tham gia bảo hiểm cũng được hơn 21 năm. HIện nay, gia đình tôi đang có chuyện cần dùng gấp đến tiền thì tôi có mong muốn được rút tiền bảo hiểm cho 1 lần luôn có được không. Rất mong nhận được câu trả lời của Luật sư. Tôi xin chân thành cảm ơn!

Câu trả lời của Luật sư:

      Chào bạn, Luật Toàn Quốc cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi về đóng BHXH hơn 20 năm có được rút một lần không?. Chúng tôi xin đưa ra quan điểm tư vấn về vấn đề này như sau:

Căn cứ pháp lý:

  • Bộ luật lao động 2019
  • Luật bảo hiểm xã hội 2014

1.Điều kiện hưởng bảo hiểm xã hội một lần

     Theo quy định tại khoản 1 Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 sửa đổi bởi khoản 1 Điều 219 Bộ luật Lao động năm 2019 và khoản 1 Điều 1 Nghị định 115/2015/NĐ-CP, người lao động được rút bảo hiểm xã hội một lần khi thuộc một trong các trường hợp sau:

  •  Đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định mà chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội;
  • Ra nước ngoài để định cư;
  • Lao động nữ là cán bộ, công chức xã hoặc hoạt động không chuyên trách ở cấp xã từ đủ 55 tuổi 04 tháng (năm 2021) mà chưa đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội và không tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện;
  •  Đang mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế;
  • Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, học viên quân đội, công an,… khi phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không đủ điều kiện để hưởng lương hưu;
  • Tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc sau 01 năm nghỉ việc hoặc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện sau 01 năm không tiếp tục đóng mà chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội.

      Theo đó, nếu thuộc một trong các trường hợp trên, người lao động mà có yêu cầu thì sẽ được hưởng BHXH một lần.

2. Đóng BHXH hơn 20 năm có được rút một lần không

         Dựa trên quy định về điều kiện hưởng bảo hiểm xã hội một lần, có thể thấy pháp luật căn cứ vào tính chất của từng trường hợp cụ thể mà có quy định điều kiện về thời gian tham gia bảo hiểm tương ứng, cụ thể như sau:

Thời gan tham gia BHXH để lĩnh BHXH 1 lần  Đối tượng
Dưới 15 năm Lao động nữ là cán bộ, công chức xã hoặc hoạt động không chuyên trách ở cấp xã từ đủ 55 tuổi 04 tháng (năm 2021) mà không tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện
Dưới 20 năm

– Đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định

– Tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc sau 01 năm nghỉ việc hoặc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện sau 01 năm không tiếp tục đóng

– Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, học viên quân đội, công an,… khi phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không đủ điều kiện để hưởng lương hưu

Không giới hạn thời gian tham gia

– Ra nước ngoài để định cư.

– Người đang mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế

      Từ bảng trên, có thể thấy, trường hợp đóng bảo hiểm trên 20 năm chỉ được rút BHXH 1 lần trong 02 trường hợp sau:

  • Ra nước ngoài định cư.
  • Bị bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế.

      Các trường hợp còn lại có thời gian đóng BHXH trên 20 năm thì chỉ có thể lựa chọn nghỉ hưu trước tuổi hoặc bảo lưu thời gian đóng BHXH để chờ đến khi đủ tuổi nghỉ hưu và hưởng lương hưu theo quy định của pháp luật. Do đó, với trường hợp của bạn, có thời gian thma gia BHXH hơn 21 năm mà không thuộc hai trường hợp trên thì sẽ không thể thực hiện rút BHXH 1 lần..

3. Thủ tục hưởng bảo hiểm xã hội một lần 

     Người lao động đủ điều kiện hưởng bảo hiểm xã hội một lần cần thực hiện thủ tục theo trình tự sau để nhận BHXH 1 lần:

3.1. Hồ sơ hưởng bảo hiểm xã hội một lần

    Người lao động có nhu cầu hưởng bảo hiểm xã hội một lần cần chuẩn bị hồ sơ đề nghị nhận bảo hiểm xã hội một lần bao gồm những giấy tờ sau:

  • Đơn đề nghị hưởng bảo hiểm xã hội một lần theo mẫu (Mẫu số 14-HSB).
  • Bản chính Sổ bảo hiểm xã hội.
  • Đối với người ra nước ngoài để định cư phải nộp thêm bản sao Giấy xác nhận của cơ quan có thẩm quyền về việc thôi quốc tịch Việt Nam hoặc bản dịch tiếng Việt được chứng thực hoặc công chứng một trong các giấy tờ sau đây:

     + Hộ chiếu do nước ngoài cấp.

     + Thị thực của cơ quan nước ngoài có thẩm quyền cấp có xác nhận việc cho phép nhập cảnh với lý do định cư ở nước ngoài.

     + Giấy tờ xác nhận về việc đang làm thủ tục nhập quốc tịch nước ngoài; giấy tờ xác nhận hoặc thẻ thường trú, cư trú có thời hạn từ 05 năm trở lên của cơ quan nước ngoài có thẩm quyền cấp.

  •  Trường hợp bị mắc những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như: Ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS thì có thêm trích sao/tóm tắt hồ sơ bệnh án thể hiện tình trạng không tự phục vụ được; nếu bị mắc các bệnh khác thì thay bằng Biên bản giám định mức suy giảm từ 81% khả năng lao động trở lên của Hội đồng giám định y khoa thể hiện tình trạng không tự phục vụ được
  • Trường hợp thanh toán phí giám đinh y khoa thì có thêm hóa đơn, chứng từ thu phí giám định kèm theo bản chính bảng kê các nội dung giám định của cơ sở thực hiện giám định y khoa.
  • Bản chính Bản khai cá nhân về thời gian, địa bàn phục vụ trong Quân đội có hưởng phụ cấp khu vực (Mẫu số 04B – HBQP ban hành kèm theo Thông tư 136/2020/TT-BQP ngày 29/10/2020) đối với người có thời gian phục vụ trong Quân đội trước ngày 01/01/2007 tại địa bàn có hưởng phụ cấp khu vực mã sổ bảo hiểm xã hội không thể hiện đầy đủ thông tin làm căn cứ tính phụ cấp khu vực.

3.2. Thời gian giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội một lần

     Theo quy định hiện nay, thời gian giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội một lần tối đa là 05 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan bảo hiểm xã hội nhận đủ hồ sơ theo quy định.

    Khi đó, người lao động nhận kết quả giải quyết hưởng bảo hiểm gồm:

  • Hồ sơ giấy tờ liên quan: theo hình thức đã đăng ký (Trực tiếp tại cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc qua dịch vụ bưu chính công ích hoặc qua giao dịch điện tử);
  • Tiền trợ cấp trực tiếp tại cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc thông qua dịch vụ bưu chính công ích hoặc thông qua tài khoản cá nhân. Trường hợp ủy quyền cho người khác lĩnh thay, thực hiện theo quy định tại thủ tục ủy quyền lĩnh thay các chế độ bảo hiểm xã hội, trợ cấp thất nghiệp hoặc bản chính Hợp đồng ủy quyền theo quy định của pháp luật.

3.3. Nơi nhận hồ sơ hưởng bảo hiểm xã hội một lần

      Để được hưởng bảo hiểm xã hội một lần, người có nhu cầu nộp hồ sơ tại cơ quan bảo hiểm xã hội quận/huyện hoặc cơ quan bảo hiểm xã hội tỉnh đối với trường hợp bảo hiểm xã hội được phân cấp giải quyết hưởng bảo hiểm xã hội một lần tại nơi cư trú (nơi đăng ký thường trú hoặc tạm trú).

4. Tình huống tham khảo

Cách tính bảo hiểm xã hội một lần

     Bản chất của việc hưởng bảo hiểm xã hội là dựa trên nguyên tắc có đóng góp, có hưởng thụ. Do đó mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần của người lao động sẽ phụ thuộc vào số năm tham gia cũng như mức tiền mà người đó đã đóng góp vào quỹ bảo hiểm theo chế độ bảo hiểm xã hội bắt buộc hoặc tự nguyện.

   Đối với người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc:

     Khoản 2 Điều 8 Nghị định 115/2015/NĐ-CP quy định về cách tính bảo hiểm xã hội một lần dựa trên số năm đã đóng BHXH, cụ thể cứ mỗi năm được tính bằng:

  • 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội cho những năm đóng trước năm 2014;
  • 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội cho những năm đóng từ năm 2014 trở đi.
  • Trường hợp người lao động có thời gian đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ 01 năm thì mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần được tính bằng 22% mức tiền lương các tháng đã đóng bảo hiểm xã hội, mức hưởng tối đa bằng 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội .

Lưu ý:

  • Thời gian đóng bảo hiểm xã hội có tháng lẻ thì từ 01 – 06 tháng được tính là nửa năm, từ 07 – 11 tháng được tính là 01 năm.
  • Trường hợp tính đến trước 01/01/2014 nếu thời gian đóng bảo hiểm xã hội có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng bảo hiểm xã hội từ 01/01/2014 trở đi.

    Điều 19 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH quy định về cách tính số tiền bảo hiểm xã hội một lần được xác định theo công thức cụ thể như sau:

Mức hưởng

=

(1,5 x Mbqtl x Thời gian đóng BHXH trước năm 2014)

+

(2 x Mbqtl x Thời gian đóng BHXH sau năm 2014)

       Trong đó, Mbqtl là mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH và được xác định theo công thức:

Mbqtl

=

(Số tháng đóng BHXH x Tiền lương tháng đóng BHXH x Mức điều chỉnh hàng năm)

:

Tổng số tháng đóng BHXH

    Đối với người lao động tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện

     Điều 6 Thông tư 01/2016/TT-BLĐTBXH hướng dẫn cụ thể cách tính tiền bảo hiểm xã hội một lần đối với người lao động tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện như sau:

Mức hưởng = (1,5 x Mbqtl x Thời gian đóng BHXH trước năm 2014) + (2 x Mbqtl x Thời gian đóng BHXH sau năm 2014) Số tiền nhà nước hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện

     Trong đó:

  • Trường hợp mắc các bệnh nguy hiểm đến tính mạng theo quy định không bị trừ số tiền Nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện.
  • Số tiền Nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện (áp dụng từ ngày 01/01/2018) được tính bằng tổng số tiền Nhà nước hỗ trợ của từng tháng đã đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện.
  • Mức bình quân tiền lương được tính giống với cách tính đôi với người tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc với hệ số điều chỉnh theo quy định của pháp luật.

     Mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần của người lao động có thời gian đóng bảo hiểm xã hội chưa đủ 01 năm được tính bằng 22% các mức thu nhập tháng đã đóng bảo hiểm xã hội , trừ đi số tiền nhà nước hỗ trợ đóng. Mức tối đa bằng 02 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng bảo hiểm xã hội .

5. Câu hỏi thường gặp

Có nên rút bảo hiểm xã hội 1 lần

      Tùy vào nhu cầu của người lao động cũng như phải đảm bảo các điều kiện theo quy định của pháp luật mà người lao động đủ điều kiện hưởng BHXH một lần nên cân nhắc việc có nên hưởng BHXH một lần hay không. 

     Trường hợp người lao động đủ điều kiện hưởng lương hưu hàng tháng thì cần cần cân nhắc thật kỹ trước khi quyết định hưởng bảo hiểm xã hội một lần. Việc hưởng bảo hiểm xã hội một lần chỉ phù hợp với những trường hợp chưa đủ tuổi hưởng lưu hưu mà gặp phải những trường hợp bất khả kháng. Trường hợp đủ điều kiện hưởng lương hưu hàng tháng thì việc hưởng bảo hiểm theo chế độ này sẽ đem lại lợi ích lâu dài cho người lao động hơn.

    Tóm lại, bảo hiểm xã hội là một trong những chính sách an sinh xã hội lâu dài, chính vì vậy, trừ trường hợp bất khả kháng, người tham gia nên cân nhắc việc nhận bảo hiểm xã hội một lần để đảm bảo cuộc sống về sau.

Dịch vụ hỗ trợ khách hàng về đóng BHXH hơn 20 năm có được rút một lần không

Tư vấn qua điện thoại: Đây là hình thức tư vấn được nhiều khách hàng sử dụng nhất, vì bạn có thể đặt thêm các câu hỏi về điều kiện hưởng bảo hiểm, cách tính tiền bảo hiểm, các chế độ bảo hiểm,.. và các vấn đề liên quan về đóng BHXH hơn 20 năm có được rút một lần không mà bạn còn chưa rõ. Chỉ sau một vài câu hỏi của Luật Sư, vấn đề của bạn sẽ được giải quyết; bạn có thể gọi cho Luật Toàn Quốc vào bất cứ thời gian nào chúng tôi luôn sẵn sàng tư vấn cho bạn.

Tư vấn qua Email: Bạn có thể gửi Email câu hỏi về địa chỉ: lienhe@luattoanquoc.com chúng tôi sẽ biên tập và trả lời qua Email cho bạn. Tuy nhiên việc trả lời qua Email sẽ mất nhiều thời gian và không thể diễn tả được hết ý của câu hỏi vì vậy bạn nên gọi cho Luật Toàn Quốc để được tư vấn tốt nhất.

      Luật Toàn Quốc xin chân thành cảm ơn./.

Chuyên viên: Nguyễn Kiều